Een tijd voor alle dingen

Bijna veertig jaar na de première bezoekt Jan Peters SJ een heruitvoering van de musical De Engel van Amsterdam. En vraagt zich af: wat is er gebeurd met de hoop en verwachting van toen?

Gijsbrecht van Amstel wil Amsterdam opstoten in de vaart der volken: een hele stadsbuurt tegen de vlakte om er een wereldhaven aan te leggen. Economie vóór alles. De bevolking pikt het niet en zijn eigen zoon heeft er grote problemen mee. Een democratische besluitvorming dan? Poppenkast: “Ja meneer, nee meneer, o u hebt gelijk meneer! Het is de hand van de man in de poppenkast die de poppen dansen laat…”

We zijn sindsdien rijker geworden, en toch overheerst een gevoel van nostalgie

Het loopt zo uit de hand dat God zelf de engel Rafael stuurt om een oplossing te brengen. De Engel van Amsterdam, een prachtige musical, geschreven bij gelegenheid van het 700-jarig bestaan van de stad Amsterdam. Destijds met Jasperina de Jong als de engel, op muziek van Joop Stokkermans en met teksten van Lennart Nijgh.

De Engel van Amsterdam

Wervelende uitvoering

Nu, bijna veertig jaar na de première, werd de engel opnieuw tot leven gebracht door vijfentachtig leerlingen van het Titus Brandsma Lyceum in Oss, die een professionele, wervelende uitvoering gaven. Een feest om naar te kijken en te luisteren. Anderhalf jaar voorbereiding, het straalde ervan af. Ze deden bijna Jasperina en de hele crew uit 1975 vergeten.

Het was een feest van herkenning: de bekende liederen (zoals dat van de poppenkast), bijna zo weer mee te zingen.

Nostalgie

Er is heel wat gebeurd in de tussentijd: de hele regeerperiode van Beatrix, om maar wat te noemen. We zijn sindsdien veel rijker geworden: onze computers thuis, onze mobieltjes de hele dag in de hand, onze sociale media, de euro(-crisis), de files, de hogesnelheids- (nou ja) treinen, de vluchtelingen, het homohuwelijk...

De Engel van Amsterdam

En toch overheerst een gevoel van nostalgie, van melancholie bijna: zijn we ook niet veel verloren in die tijd? Een uitkijken naar toekomst, een (al te) vrolijke bisschop, een engel die zingt: “Wat een schitterend idee, ik doe gewoon met de mensen mee; wat een schitterend idee, ik doe gewoon met de vrouwen mee.” En bij haar afscheid, terugkerend naar de hemel: “Al gaat Amsterdam nooit de wereld beheersen, al wordt het geen Rome en blijft het maar klein; voor velen die worden vervolgd en verdreven, zal Mokum een veilige thuishaven zijn.”

Hoop

Macht en eigenbelang – op alle terreinen van het leven – het is weer vanzelfsprekend geworden in onze maatschappij, wordt te weinig echt ter discussie gesteld. Wat is er overgebleven van “Amsterdam vrij van auto, Amsterdam vrij van auto, Amsterdam vrij van autoriteiten...”?

Maar och, zoals Badeloch, de vrouw van Gijsbrecht van Amstel, zingt: “Er is een tijd voor alle dingen, bijvoorbeeld af en toe een vlaag gezond verstand. Hou even op je aan te stellen… nu is het tijd voor een glas wijn.” De tijd is niet terug te draaien, maar iets terughalen van die hoop en verwachting, het zou mooi zijn.

De Engel van Amsterdam

Uitvoering van De Engel van Amsterdam door het Titus Brandsma Lyceum. Foto's: Ron Rutten/TBL.

Print
Print

Over de auteur

Jan Peters SJ is jezuïet, islamoloog en arabist. Hij is redacteur van Ignis Webmagazine.

Meer van deze auteur >

0 reacties

Voeg een reactie toe

Vul in het veld hieronder de tekst van de afbeelding in:

Ignis Webmagazine extra informatie

Aanmelden nieuwsbrief

Blijf op de hoogte met onze tweewekelijkse nieuwsbrief per e-mail.

Gerelateerde artikelen

Toon artikel 'Alles heeft zijn tijd'

Alles heeft zijn tijd

28 november 2011 Jan Peters SJ

Er wordt veel gesloten om ons heen: postkantoren en dorpswinkels, kloosters en kerken. Reden voor mismoedigheid? Een column van Jan Peters SJ.

Toon artikel 'De illusie van vroeger '

De illusie van vroeger

3 september 2012 Jos Moons SJ

Kerkelijk cultuurpessimisme is niet van vandaag of gisteren. De kritiek erop gelukkig evenmin. Een column van Jos Moons SJ.

Toon artikel 'Borgerokko'

Borgerokko

4 februari 2013 Guido Dierickx SJ

Guido Dierickx zag het deftige Borgerhout veranderen in een armoedige wijk die door velen ‘Borgerokko’ wordt genoemd. Een column.

Kunst & Cultuur

Toon artikel 'Een paaspsalm van Leo Vroman'

Een paaspsalm van Leo Vroman

19 april 2014 Fried Pijnenborg SJ

“Wie Gij zijdt of hoe ook heet, besta die nacht. En blijf!” Fried Pijnenborg beluistert een echo van het paasmysterie in een gedicht van Leo Vroman.

Toon artikel 'Overwinningssymbool of folterwerktuig?'

Overwinningssymbool of folterwerktuig?

11 april 2014 Peter van Dael SJ

Door de eeuwen heen hebben kunstenaars de kruisdood en verrijzenis van Christus steeds weer anders verbeeld. Toch: Passie en Pasen laten elkaar niet los.

Meer artikelen

Column

Toon artikel 'Huilen over Homs'

Huilen over Homs

14 april 2014 Jan Peters SJ

De smeltkroes van Syrië werd zijn leven, maar ook de dood van Frans van der Lugt. Soms lijkt er in tweeduizend jaar weinig veranderd.

Toon artikel 'Tijdbom in de kerk'

Tijdbom in de kerk

31 maart 2014 Jos Moons SJ

‘Wat is de kerk jou waard?’ vraagt de actie Kerkbalans ons ieder jaar weer. Niet veel meer dan een kopje koffie met gebak, ontdekte Jos Moons tot zijn eigen schaamte.

Toon artikel 'Dialoog, meer dialoog'

Dialoog, meer dialoog

17 maart 2014 Guido Dierickx SJ

Praat erover! Ja, maar waarom eigenlijk? Na een lange busreis met een onophoudelijk kletsende dame komt Guido Dierickx tot een verrassend en verheffend inzicht.

Meer artikelen