De weckfles-samenleving bestaat niet meer

Foto: Mike Gabelmann/Flickr.com (cc)

De weckfles-samenleving bestaat niet meer

Zelfs midden in de winter bieden onze supermarkten vers tropisch fruit. Wat kunnen wij leren van de tijd, dat groente en fruit nog moest worden ingemaakt in weckflessen?

Het kan je zomaar gebeuren. Bij toeval stuitte ik in onze opslagruimte op een flink aantal dozen boordevol met weckflessen. Weckflessen: als vanzelf drongen oude beelden zich op. De grote kelder, door de zusters gebouwd onder het terras,  waar de weckflessen in lange rijen stonden opgesteld. Ingemaakt zomerfruit, ingemaakte groente, iedere fles zorgvuldig geëtiketteerd met inhoud en datum. Op de grond Keulse potten met zuurkool, rode kool, boontjes in het zout. Een flink hok met aardappelen. En lange planken waarop appels lagen uitgespreid, regelmatig gecontroleerd om het aangetaste fruit eruit te halen.

Vooruitziende blik

Alles uit de eigen tuin. De opbrengst van een zomer. De appelbomen in de tuin waren niet geselecteerd op hun smaak, maar vooral op de mogelijkheid de appels lang te bewaren. Een vooruitziende, zorgzame blik, al bij de aanplant van de jonge boompjes.

De weckfles is het symbool van een samenleving waarin mensen vooruit kijken

In de zomer werd de kelder gestaag gevuld met wat de tuin op dat moment leverde; in de loop van de winter raakten er steeds meer planken en flessen leeg, tot gelukkig het moment van de nieuwe oogst weer in zicht kwam.

Altijd vers

Weckflessen: symbolen van een samenleving waarin mensen beseffen dat ze vooruit moeten kijken, zorg moeten dragen voor de toekomst, zich voorbereiden op een hardere wintertijd, voor zichzelf en voor de mensen om hen heen. Zorgzaamheid.

Deze ‘weckfles-samenleving’ bestaat al lang niet meer, niet hier in West-Europa. De weckflessen en de planken in de kelder zijn vervangen door de schappen in onze supermarkt en door de producten van onze diepvriesfabrikanten. Onze supermarkt zorgt ervoor dat we de winter niet op ingemaakte groente en fruit hoeven te overleven: je krijgt alles vers, al moet het kunstmatig vers worden gehouden of zelfs worden binnengehaald van diep uit het zuidelijk halfrond. Ananas, sinaasappels, avocado’s, mango’s: ‘eetrijp’ en dagelijks vers in het schap.

Verwachtingen

In onze ‘alles-altijd-vers-samenleving’ gaan we ervan uit, dat altijd alles te krijgen is, dat  we ons niet hoeven voor te bereiden op moeilijke tijden. De overheid en het bedrijfsleven zorgen daarvoor. We zijn dan ook meteen gepikeerd als iets niet honderd procent volgens die verwachting loopt: is er hier echt geen wifi?! Zijn er geen verse aardbeien? Doet de gemeente niets tegen deze gladheid? Of tegen onze al te luidruchtige buren? Of als er op subsidies en pensioenen dreigt te worden gekort. Laat staan dat er water in een gasleiding komt en de verwarming het laat afweten. Alles hoort het te doen en ons ten dienste te staan. En daar moet (door anderen) voor worden gezorgd.

De weckfles-samenleving is niet om nostalgisch naar terug te verlangen

Hoe hoger ons verwachtingsniveau dat anderen voor ons zullen zorgen, des te groter onze kwetsbaarheid en wellicht ook een onderhuidse angst voor de toekomst. Brengen al die vluchtelingen en de dreigende toestroom van arbeidsmigranten vanuit het zuiden de continuïteit van onze alles-altijd-vers samenleving niet in gevaar?

Vitale eigenschap

De weckfles-samenleving is niet om nostalgisch naar terug te verlangen. Maar er is zeker één vitale eigenschap uit die tijd, die we moeten blijven koesteren: de zorgzaamheid.

Print
E-mail

Over de auteur

Jan Peters SJ is jezuïet, islamoloog en arabist. Hij is redacteur van Ignis Webmagazine.

Meer van deze auteur >

Rubriek(en):

Reageren

Wilt u reageren op dit artikel? Mail de redactie van Ignis Webmagazine!

Door op verzenden te klikken gaat u akkoord met de voorwaarden.

Zoeken

Gerelateerde artikelen

Alles heeft zijn tijd

28 november 2011 | Jan Peters SJ

Er wordt veel gesloten om ons heen: postkantoren en dorpswinkels, kloosters en kerken. Reden voor mismoedigheid? Een column van Jan Peters...

Ut kumt goët

26 mei 2014 | Jan Peters SJ

De ingrediënten voor een nostalgisch gouden priesterfeest liggen klaar. Het pakt anders uit. Een stralende zondagochtend in mei. Wanneer ik het...

Samenleven

Onze wens voor 2017

2 januari 2017 | Ben Frie SJ

Een hoofdredactioneel commentaar bij het begin van het nieuwe jaar. Ook in een van de meest welvarende landen van de wereld...

Integratie aan de pingpongtafel

28 december 2016 | Sanneke Brouwers

Hoe zorgen we ervoor dat vluchtelingen op een duurzame en menswaardige manier opgevangen worden in onze samenleving? Tijdens een potje tafeltennis...

Column

Het aards paradijs bestaat (min of meer)

13 februari 2017 | Guido Dierickx SJ

Guido Dierickx ontdekt zijn Shangri La in Zwitserland – maar de idylle blijkt betrekkelijk… Het aards paradijs van het boek Genesis...

Reclame voor de kerk?

19 december 2016 | Jan Stuyt SJ

Hoe breng je het geloof nog geloofwaardig aan de man? Het antwoord zal voor marketeers vloeken in de kerk zijn. Gelukkig...