Oer-Hollandse geschiedenis #zomerserie

Nationaal Fietsmuseum Velorama

Oer-Hollandse geschiedenis #zomerserie

Ignis bezoekt deze zomer enkele minder courante Vlaamse en Nederlandse musea en laat zich verrassen. Dries kijkt zijn ogen uit in het Nationaal Fietsmuseum Velorama.

Een Fietsmuseum. Mijn eerste gedachte was: daar hoor ik zelf in. Mijn opa had een fietsenwinkel – dealer van Fongers en Simplex. Mijn ouders waren in hun jonge jaren verwoede fietsers. Wij, kinderen, in het zitje op het stuur of achterop. ‘Mooi hè, alles,’ riep mijn moeder dan als we door de natuur fietsten. Al gauw een eigen fietsje. Mocht als 12-jarige met hen mee op vakantie naar Bemelen. De Bemelerberg halen op een gewone fiets zonder versnellingen.

Als 16-jarige met een vriendje vanuit Delft langs de jeugdherbergen in Antwerpen, Luik, Linz-am-Rhein, Keulen en terug. Als volwassene heel Nederland doorkruist op de fiets. Op mijn 58e in drie weken naar Bretagne op een fiets, nu met zeven versnellingen. Een fietsmuseum. Ik was er zeker van dat ik daar mijn eigen geschiedenis zou terugvinden.

Fietsen met drakenkoppen of paardenhoofden

Maar ik stuitte op een prachtige collectie modellen uit de 19e en het begin van de 20e eeuw. Van vóór mijn opa’s tijd. Een keur aan draisines. Nog nooit van gehoord, maar het blijken loopfietsen te zijn, waarvan soms de draagstang van voren uitloopt op een paardenhoofd of drakenkop om de verbluffende snelheid nog meer te accentueren. Tot dit type behoort het Hobby-Horse van onze koning Willem II.

Hobby-Horse van koning Willem II.

Hobby-Horse van koning Willem II.

Een draisine met drakenkop.

Er zijn zogeheten Bottenschudders. En Vélocipèdes, ook voor dames. Soms met drie wielen. Tandems. Of tweezitters, naast elkaar, niet met trappers, maar met een knuppel in het midden, waarmee je de constructie aandreef; ‘manumotive’. Niet te vergeten die griezelige dingen, met één hoog wiel (voor of achter): bi’s dus. Kunst om erop te komen. En er niet af te vallen.

Een Bottenschudder.

Een Bottenschudder.

Bewonder ook de trotse, nieuwste aanwinst uit 1878: de vierwieler, pardon: quadricycle. Vóór de automobiel waren dit de snelste door menskracht aangedreven voertuigen. Ingenieuze, bizarre, complexe constructies. Met afbeeldingen uit die tijd, zodat je kunt zien hoe vrolijk en zwierig ze werden gebruikt.

Ook een beetje Tour de France

En kijk, toch nog een beetje opa: de reclameborden van Fongers en Simplex, ze hangen er. En een fragment van mijn eigen geschiedenis: een filmpje van de beroemde val van gele-truidrager Wim van Est, in de Tour van 1951 (klik hier voor het filmpje). Dook zeventig meter diep een ravijn in, werd er met aan elkaar gebonden rubberbandjes weer uitgetrokken. De doodsangst staat in zijn ogen te lezen. De al even beroemde reclame van zijn horloge: ‘Zeventig meter viel ik diep. Mijn hart stond stil, maar mijn Pontiac liep.’

Maar dan zijn we aanbeland in de moderne tijd. Wat een leuk, nee adembenemend museum. Drie verdiepingen hoog. Wie weet: toch nog ooit een plaatsje voor mijn tijd? Zullen ze er wel nog een verdieping op moeten bouwen.

Print
E-mail

Over de auteur

Dries van den Akker SJ is jezuïet en oud-docent godsdienst, catechese en levensbeschouwing. Verzorgt ook een website over heiligen: www.heiligen.net. Hij is redacteur van Ignis Webmagazine.

Meer van deze auteur >

Thema(s):

Cultuur Kunst Reizen

Rubriek(en):

Reageren

Wilt u reageren op dit artikel? Mail de redactie van Ignis Webmagazine!

Door op verzenden te klikken gaat u akkoord met de voorwaarden.

Zoeken

Gerelateerde artikelen

Onze Lieve Vrouwe van de Fietsers

30 juni 2014 | Dries van den Akker SJ

Wufte wielertruien tussen de eerbiedwaardige kruiswegstaties: het is even wennen. Toch stap je gesterkt weer op de fiets na een bezoek...

Op de fiets Ignatius achterna

3 augustus 2016 | Gied ten Berge

Samen met zijn vrouw fietste de socioloog en theoloog Gied ten Berge onlangs de ‘Camino Ignaciano’ van Loyola naar Manresa, Spanje....

Op de fiets in de woestijn

8 december 2014 | Guido Dierickx SJ

In de uitgestrekte industriële woestenij trof de eenzame fietser geen mens. Maar in de verte gloorde een teken van leven: een...

Cultuur

décolleté

Over mijn décolleté heb jij niets te zeggen

11 september 2017 | Guido Dierickx SJ

Toen een Brusselse universiteit haar vrouwelijke studenten vroeg ‘met een mooi décolleté’ op een proclamatie te verschijnen, waren de reacties niet van de lucht. Waarom...

Reportage